به گزارش خودرونگاران به نقل از دنیای اقتصاد، داده‌های منتشرشده در سامانه کدال حکایت از آن دارد که سه خودروساز بزرگ کشور در مجموع طی سه‌ماه نخست امسال 125هزار و 446دستگاه خودرو تولید کرده‌اند؛ رقمی که در مقایسه با تولید 193هزار و 126دستگاهی مدت مشابه سال گذشته، از افت 30درصدی حکایت دارد. این در حالی است که وضعیت تولید در دو ماه نخست سال حتی نامطلوب‌تر بود و مجموع تولید خودروسازان تا پایان اردیبهشت نسبت به مدت مشابه سال گذشته 48درصد کاهش داشت.

بهبود نسبی عملکرد خردادماه موجب شد بخشی از این ‌جاماندگی جبران شود و در نهایت افت تجمعی تولید سه‌ماهه به 30درصد کاهش یابد؛ موضوعی که از تغییر تدریجی شرایط تولید خبر می‌دهد. کارنامه خودروسازان نشان می‌دهد شدت افت تولید سه‌ماهه در میان سه شرکت یکسان نبوده است. ایران‌خودرو با وجود کاهش 15درصدی تولید، کمترین افت را تجربه کرده، اما سایپا با افت 47.2درصدی و پارس‌خودرو با کاهش 69درصدی تولید، بیشترین آسیب را از شرایط ماه‌های ابتدایی سال متحمل شده‌اند. به‌ویژه پارس‌خودرو که بیشترین افت تولید را در این بازه به خود می‌بیند.

اما افت تولید بهار را می‌توان حاصل چند عامل دانست. نخست آنکه پس از پایان تعطیلات نوروزی به‌دلیل شرایط جنگی و مسائل امنیتی، خطوط تولید خودروسازان برای حدود یک هفته متوقف شد. این وقفه در شرایطی رخ داد که صنعت خودرو همزمان با محدودیت‌های ارزی، کمبود فولاد و دشواری تامین مواد اولیه نیز روبه‌رو بود. از سوی دیگر، آسیب‌دیدگی بنادر جنوبی کشور، روند واردات قطعات و مواد اولیه را با اختلال مواجه کرد و بخشی از برنامه تولید خودروسازان را به تعویق انداخت. در چنین فضایی، کاهش تیراژ بیش از آنکه ناشی از ضعف تقاضا باشد، نتیجه محدودیت‌های سمت عرضه و اختلال در تامین نهاده‌های تولید بود.

با این حال، آمار خردادماه تصویر متفاوتی از وضعیت صنعت خودرو ارائه می‌دهد. اگرچه تولید ایران‌خودرو نسبت به اردیبهشت تقریبا بدون تغییر باقی مانده، اما سایپا موفق شده تولید خود را 28درصد افزایش دهد و پارس‌خودرو نیز رشد 21درصدی را ثبت کرده است. در مجموع، تولید سه خودروساز بزرگ کشور در خرداد نسبت به اردیبهشت 7درصد افزایش یافته که نخستین نشانه خروج تدریجی صنعت از شرایط بحرانی ابتدای سال محسوب می‌شود.

رشد ماهانه تولید را می‌توان نتیجه بازگشت تدریجی زنجیره تامین به وضعیت باثبات‌تر، کاهش بخشی از محدودیت‌های ناشی از جنگ و ازسرگیری فعالیت منظم خطوط تولید دانست. هرچند این افزایش هنوز برای جبران افت سنگین فروردین و اردیبهشت کافی نیست، اما نشان می‌دهد صنعت خودرو در حال بازیابی ظرفیت از دست‌رفته خود است. چشم‌انداز ماه‌های آینده نیز تا حد زیادی به تداوم ثبات در تامین ارز، مواد اولیه و قطعات وابسته است. از سوی دیگر، افزایش قیمت محصولات، به‌ویژه در ایران‌خودرو، می‌تواند منابع مالی بیشتری در اختیار خودروسازان قرار دهد و توان آنها را برای خرید مواد اولیه، تسویه مطالبات قطعه‌سازان و افزایش تیراژ تقویت کند. اگر این متغیرها در مسیر باثباتی قرار گیرند، احتمال آن وجود دارد که از تابستان امسال روند تولید شتاب بیشتری بگیرد و بخشی از افت سنگین بهار در ماه‌های آینده جبران شود.
عملکرد خودروسازان زیر ذره‌بین

جزئیات کارنامه سه خودروساز بزرگ کشور در خردادماه که روی وب‌سایت کدال به‌روزرسانی شده است، حکایت از افت 30درصدی تولید در سه‌ماه1405 نسبت به مدت مشابه سال قبل دارد. در این بین، رکورد  افت تولید به نام پارس خودرو ثبت شده است؛ این خودروساز در سه‌ماه ابتدای سال جاری 12هزار و 449دستگاه معادل 68.8درصد نسبت به مدت مشابه سال قبل کمتر تولید کرده است. پس از آن، نام سایپا مشاهده می‌شود که در این مدت 47.2درصد با افت تولید مواجه شده است. اما در این بین ایران خودرو با وجود افت تولید، عملکرد بهتری را ثبت کرده؛ 15درصد کمتر از سه‌ماه پارسال. عملکرد ماهانه سه خودروساز اما با رشد بیش از 7درصدی همراه شده که در این بین بیشترین رشد تولید مربوط به گروه خودروسازی سایپاست. این خودروساز در حالی در اردیبهشت‌ماه 12هزار و 465دستگاه خودرو تولید کرده بود که در خرداد با افزایش 27.9درصدی این تعداد به 15هزار و 947دستگاه رسید.

نگاهی به عملکرد سه‌ماهه سه خودروساز نشان می‌دهد که ایران خودرو در حالی بهترین عملکرد را در میان دیگر خودروسازان دارد که مجموع تولید آن در سه‌ماه ابتدای 1405 به 100هزار و 692دستگاه می‌رسد. این در شرایطی است که این خودروساز در مدت مشابه سال قبل 118هزار و 532دستگاه تولید کرده بود؛ یعنی 17هزار و 840دستگاه کمتر از سال 1404. در این میان، بیشترین میزان تولید به گروه پژو با 30 هزار و 862 دستگاه خودرو تعلق دارد؛ هرچند در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته افت 16.3درصدی را نشان می‌دهد. مجموع تولید گروه خودروسازی سایپا نیز در سه‌ماه ابتدای امسال به 29هزار و 839دستگاه می‌رسد. این در حالی‌ است که این خودروساز در مدت مشابه سال گذشته 56 هزار و 524 دستگاه تولید کرده بود که حکایت از افت 26هزار و 685دستگاهی معادل 47.2درصدی دارد. در این بین رکورد تولید در دست خانواده X200 شامل تیبا، کوئیک و ساینا قرار دارد که مجموع تولید آنها در سه‌ماه نخست امسال به 19هزار و 132دستگاه می‌رسد.

گروه خودروسازی پارس خودرو هم که با افت تولید قابل‌توجهی در سه‌ماه نخست امسال مواجه شده؛ در این مدت 5هزار و 621دستگاه تولید کرده است، حال آنکه که مجموع تولید این خودروساز در مدت مشابه سال قبل به بیش از 18هزار دستگاه می‌رسید. این یعنی مجموع تولید این خودروساز با کاهش 12 هزار و 449 دستگاه معادل 68.8درصد همراه شده است. با این حال اما عملکرد خودروسازان در خردادماه امسال نسبت به ماه اردیبهشت با رشد تولید مواجه شده است. در این میان، بیشترین افزایش تولید مربوط به گروه خودروسازی سایپاست. تولید این خودروساز در خردادماه به 15 هزار و 947 دستگاه می‌رسد. این در حالی‌است که تولید آن در اردیبهشت 12 هزار و 465 دستگاه بود. این یعنی تولید این خودروساز سه هزار و 482 دستگاه معادل 27.9درصد با افزایش مواجه شده است. فروش این خودروساز نیز در خردادماه با افزایش 73.5درصدی در ماه خرداد مواجه شده است. سایپا در خرداد امسال 15هزار و 361دستگاه به فروش رسانده است، حال آنکه فروش این شرکت در ماه اردیبهشت هشت هزار و 850 دستگاه بود.

بعد از سایپا نوبت به پارس خودرو می‌رسد که بیشترین تولید را در سایت کدال ثبت کرده است. این خودروساز در حالی 2هزار و 761دستگاه در خردادماه تولید کرده که رقم تولید آن در دومین ماه سال به 2هزار و 287دستگاه می‌رسید. این یعنی تولید پارس خودرو با رشد 20.7 درصدی مواجه شده است. فروش این خودروساز اما با افت همراه بوده؛ 40.5درصد. این شرکت در اردیبهشت‌ماه 3هزار و 127دستگاه به فروش رسانده بود؛ اما در خردادماه با کاهش هزار و 268دستگاه مواجه شد. در این میان تولید ماهانه ایران‌خودرو تقریبا ثابت مانده است؛ این خودروساز بزرگ کشور در اردیبهشت امسال 44هزار و 976دستگاه تولید کرد، تولید آن در ماه خرداد نیز به 44هزار و 729دستگاه می‌رسد. این شرکت در خردادماه 24هزار و 789دستگاه نیز به فروش رساند. این در شرایطی است که فروش آن در اردیبهشت‌ماه به 41هزار دستگاه می‌رسید که خبر از افت 39.5درصدی می‌دهد.